
Meşkûre Sargut: 20. Yüzyıl Sufi Aydınının Sufizm ve Toplum Yolculuğu
Dr. Hasan Kerim Güç — özgeçmiş, uzmanlık alanları, tasavvuf çalışmaları, yayıncılık ve kültürel girişimlerdeki rolleri.
Bu konferans, Meşkûre Sargut’u (1925–2013), Osmanlı’nın manevi miraslarını Cumhuriyet Türkiyesi’nin toplumsal ve edebî hayatıyla buluşturan seçkin bir sûfî müride ve kültürel emanetçi olarak ele almaktadır. Kenan Rifai çevresinde şekillenen Sargut, ilki 1946’da başlayan ve yirminci yüzyılın sonlarına kadar devam eden on üç sohbet defteri derlemiştir; hâlen yayımlanmamış olan bu defterler, dervişliğin söz varlığına, ahlakına ve pedagojisine açılan nadir bir arşiv penceresi oluşturmaktadır.
Rifai’nin daha geniş çaplı projesinden hareketle—tasavvuf terbiyesinin merkezini dergâhtan modern eğitim ve kültür mekânlarına taşıyan ve kadın entelektüeller ile organizatörlerden oluşan bir çevre yetiştiren bu yaklaşım içinde—Sargut, geleneğin çağdaş hayata tercüme edilmesinin başlıca aktörlerinden biri olarak öne çıkmaktadır. Defterlerdeki dervişlik tanımlarına ve kutsal metinler, şiir, nasihat ve edep üzerine düşülen dikkatli notlara yakından odaklanan bu konuşma, tekkelerin hukuken kapalı kaldığı onlarca yıl boyunca Sargut’un ev merkezli halkalarına, edebî buluşmalarına ve musikiyle iç içe öğretim anlayışına yön veren ahlaki profili yeniden kurmaktadır.
Bu çözümleme, söz konusu malzemeyi Türk tasavvuf söyleminin filolojisi ve şehirli İstanbul’un sosyal tarihi içinde konumlandırmakta; külliyat boyunca tespit edilip düzenlenen dervişliğe ilişkin yetmiş birbiriyle ilişkili kavramın, bilgi, hizmet, tevazu ve aşkı birleştiren disiplinli bir yolu nasıl aydınlattığını göstermektedir.
Ortaya çıkan portre, Sargut’u; forma sadakati sayesinde klasik tasavvuf ile modern kamusal kültür arasındaki süreklilikleri besleyen bir sûfî mütefekkir ve sohbet emanetçisi olarak sunmaktadır.
Dr. Hasan Kerim Güç, bilgi teknolojileri, yayıncılık ve akademiyi kapsayan kariyeri boyunca tasavvuf çalışmaları alanına adanmış bir yazar, editör ve araştırmacıdır. Kerim Vakfı’nın kurucu üyelerinden biri olarak, İslam medeniyeti ve tasavvuf geleneklerinin incelenmesini teşvik eden akademik programların dünya genelinde kurulması ve desteklenmesinde önemli rol oynamıştır.
Türk Kadınları Kültür Derneği ve Kerim Vakfı ile iş birliği içinde Sayın Güç, Kenan Rifai adına İslam ve tasavvuf araştırmalarına adanmış çeşitli akademik kürsü ve merkezlerin oluşturulmasında hayati katkı sunmuştur. Bu girişim, tasavvufun akademik düzeyde incelenmesini teşvik etmiş ve farklı kültürler arasında köprüler kurulmasına yardımcı olmuştur.
Bu uluslararası çalışmaların öne çıkan başlıkları şunlardır:
• North Carolina Üniversitesi (UNC): UNC bünyesindeki Kenan Rifâî İslam Araştırmaları Kürsüsü’nün desteklenmesi.
• Peking Üniversitesi (Çin): Üniversite tarihinde ilk kez tasavvuf odaklı bir İslam Felsefesi dersini programa dâhil eden Kenan Rifâî Kürsüsü’nün kurulmasına imkân sağlanması.
• Kyoto Üniversitesi (Japonya): Kenan Rifai Tasavvuf Araştırmaları Merkezi’nin açılışı için ortaklık kurulması. • Mesleki ve Akademik Kariyer Dr. Güç, kariyerine Amerika Birleşik Devletleri’nde bilgi sistemleri ve işletme yönetimi alanında başlamış, University of Baltimore’dan yüksek lisans dereceleri almıştır. Türkiye’ye döndükten sonra yayıncılık dünyasına geçiş yapmış ve 2014 yılından bu yana Nefes Yayınları ile Tuti Books’ta genel yayın yönetmeni olarak görev yapmaktadır. Aynı zamanda Nefes Akademi A.Ş.’de yönetici ortaktır.
Akademik çalışmaları onu Üsküdar Üniversitesi Tasavvuf Araştırmaları Enstitüsü’ne taşımış; burada yüksek lisansını tamamlamış ve hâlen doktora çalışmalarını sürdürmektedir. Yayımlanmış eserleri arasında Ken'ân Rifâî'nin Dervişlik Anlayışı adlı kitap da bulunmaktadır.
Akademik ve yayıncılık faaliyetlerinin yanı sıra Sayın Güç, Kerim Vakfı ile Florence Nightingale Hemşirelik Okulu ve Hastaneleri Vakfı dâhil olmak üzere birçok vakfın kurucu üyesidir. Ayrıca Brüksel merkezli Mindhub Association’ın da kurucu üyelerindendir. Çok yönlü katkıları, kültürel anlayışa, eğitime ve araştırmaya duyduğu derin ve süreklilik taşıyan bağlılığı yansıtmaktadır.
